Direct na de moord op Pim Fortuyn is men in Den Haag gaan vlooien in de bestuurswetgeving.
Het blijkt om meer dan 1000 aanpassingen te gaan, waaronder het afschaffen van het procesrecht
‘van een ieder’ de ‘actio popularis’ ook wel 'klokkenluidersrecht' genoemd. Wat dit allemaal precies betekent en de gevolgen voor
de burgers en waarom het is afgeschaft is nog niet geheel duidelijk.
Het procesrecht 'van een ieder' was het recht van derdenbezwaar op overheidsbesluiten. M.a.w. wanneer een
burger het met een overheidsbesluit niet eens was kon hij/zij, op grond van de wet, naar de
bestuursrechter. De meeste bestuurszaken worden behandeld bij het hoogste bestuursorgaan van Nederland,
de Raad van State, waar de Koningin voorzitter van is. Dit procesrecht staat met name bekend onder de
Latijnse naam ‘actio popularis’. Actio betekent: recht tot procederen; popularis: van het volk c.q.
van een ieder. Dit recht was o.a. van toepassing op besluiten bij: milieuzaken, bestemmingsplannen,
handhaving, besluiten van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob), collectief actierecht etc..etc..
In de volksmond wordt dit ook wel het klokkenluidersrecht genoemd. Want voordat je als burger naar
de rechter gaat, om bezwaar te maken tegen een overheidsbesluit, beschik je natuurlijk over veel informatie
en inzichten die andere mensen niet kennen maar daar wel gebruik van kunnen maken.
Het is dus in het voordeel van alle burgers, 'van een ieder', als er mensen zijn die over bepaalde kennis
beschikken en dit ook formeel bekend kunnen maken en hun gelijk of ongelijk op juridische gronden kunnen laten toetsen.
Vandaar dat de 'actio popularis' het procesrecht 'van een ieder' ook wel het 'klokkenluidersrecht'
wordt genoemd.
Het zal duidelijk zijn dat dit een belangrijk verworven democratisch recht was.
In plaats van dankbaar te zijn, als mensen zich kwetsbaar opstellen, worden deze mensen, door deze
overheid en deze volksvertegenwoordigers, nu buiten spel gezet. Dit door het procesrecht ‘van een ieder’
op derdenbezwaar van overheidsbesluiten af te schaffen, zonder een ieder hierbij te betrekken of te
informeren. Het was niet alleen een recht tot spreken maar ook een morele plicht. Hoe was de reactie van
wijlen Louise Sévèke, toen hij hoorde dat hij zijn werk niet meer kon doen?
Uit het verslag van de VMR-studiemiddag van 1 maart 2005 blijkt dat mr. A.F.F. Goedhart van de Stichting
Natuur & Milieu vertelde dat ter verdere inperking van het beroepsrecht de relativiteitsvereiste is
ingevoerd en het collectief actierecht is afgeschaft. De diepgaande betekenis hiervan is ons nog niet
duidelijk.
Middels een verzoek op de Wet openbaarheid van bestuur(Wob) proberen wij hier achter te komen.
Dit verzoek is door een besluit van de minister van Justitie op 5 januari 2006 gehonoreerd.
Wij hebben zes weken de tijd om e.e.a. nader te bestuderen en zonodig in beroep te gaan.
Klik op: De waarden en mogelijkheden van een blanco stem.
HOME
Uw reactie